รวมบทความในคอลัมน์ "ตำราโยคะดั้งเดิม" ที่เขียนลงใน "โยคะสารัตถะ"
จัดเรียงบทความตามรายฉบับล่าสุดค่ะ
|
|
|
|
ปัจจัยเกื้อหนุนโยคีให้บรรลุไกวัลย์ (๑/๒) วีระพงษ์ ไกรวิทย์ (ครูโต้)และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี (ครูจิ) |
|
|
|
ใจความในตอนที่แล้วกล่าวถึงการพัฒนาจิตสำนึกในโยคะว่าพัฒนาจากขั้นหยาบ ไปสู่ ขั้นที่ละเอียด โยคีผู้ฝึกจนเข้าสู่ภาวะการหยุดประสบการณ์หรือความพึงพอใจของจิต จะหลอมรวมเข้ากับประกฤติเป็นหนึ่งเดียวกับธรรมชาติ และจะเกิดภาวะที่ก้าวพ้นไปจากร่างกายกล่าวคือความมีตัวตนจะหาย ไป............... |
|
|
|
|
ปัจจัย เกื้อหนุนโยคีให้บรรลุไกวัลย์ (๒/๒) วีระพงษ์ ไกรวิทย์ (ครูโต้)และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี (ครูจิ) |
|
|
|
ในตอนแรกเงื่อนไขจำเป็นพื้นฐานเหล่านี้อาจดูเหมือนว่าเป็นเรื่องของความ บังเอิญหรือโชค จึงอาจรู้สึกว่าการได้มาซึ่งศรัทธา วีรยะ หรือสมาธิ-ปรัชญา เป็นนิสัยที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติสำหรับบางคน ในขณะที่คนอื่นๆ อาจไม่มีสิ่งเหล่านี้ แต่ผู้ฝึกโยคะควรจะยอมรับในใจอย่างชัดเจนแน่นอนว่า เงื่อนไขจำเป็นเหล่านี้สามารถที่จะฝึกฝนพัฒนาขึ้นมาได้ด้วยความ ตั้งใจ..................... |
|
|
|
|
การเดินทางสู่ภายในตามแนวทางของโยคะ - ๒.๑ - |
|
|
|
ตอนที่แล้วได้พูดถึงการเดินทางเข้าสู่ภายในของโยคะผ่านกระบวนการฝึกสมาธิ ด้วยการฝึกโยคะขั้นสูงที่เรียกว่าธารณา ธยานะ และสมาธิ ซึ่งการเดินทางเหล่านี้เป็นกระบวนการที่สามารถรู้และอธิบายรายละเอียดทั้ง หมดได้อย่างสมบูรณ์ โดยผ่านการตระหนักรู้ใน ๔ ส่วน คือ............. |
|
|
|
|
การเดินทางสู่ภายในตามแนวทางของโยคะ - ๒.๒ - |
|
|
|
ต่อมาในประโยคที่ ๑๙ กล่าวว่า “ภวะ-ปรัตยะโย วิเทหะ-ประกฤติ-ลยานาม” แปลว่า การเดินทางผ่านการฝึกโยคะของผู้ซึ่งพ้นไปจากร่างกาย และได้หลอมรวมเข้ากับประกฤตินำไปสู่ต้นกำเนิดของวิวัฒนาการแห่งโลก(การเกิด และชีวิตของสรรพสิ่ง)........ |
|
|
|
|
การเดินทางสู่ภายในตามแนวทางของโยคะ - ๑.๑ - วีระพงษ์ ไกรวิทย์ (ครูโต้)และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี (ครูจิ) |
|
|
|
ในบทที่ ๑ ประโยคที่ ๑๗ ของโยคะสูตรกล่าวไว้ว่า "วิตรกวิจารานันทาสมิตานุคมาต สัมประชญาตะห์" สามารถแปลได้ ๒ ความหมายคือ |
|
|
|
|
การเดินทางสู่ภายในตามแนวทางของโยคะ - ๑.๒ - วีระพงษ์ ไกรวิทย์ (ครูโต้)และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี (ครูจิ) |
|
|
|
ด้วยความที่วิตรรกะเป็นความคิดที่ไม่ดีทั้งหลาย ดังนั้นจึงไม่ถูกเลือกให้เป็นวัตถุที่ใช้สำหรับการฝึกธารณา ธยานะ และสมาธิ ความจริงแล้วในระดับของการพัฒนาโยคะขั้นสูงนั้น สิ่งต่างๆ ที่เกิดขึ้นจะไม่ถือว่าเป็นทั้งสิ่งดีหรือสิ่งไม่ดี แต่เป็นเพราะสัมสการะ (สังขาร) หรือกรรมาศยะ (กรรมอาศัย) ที่อยู่ในจิตใจของเราต่างหาก ซึ่งนำไปสู่สิ่งต่างๆ หรือปรากฏการณ์ต่างๆ ที่ดีหรือไม่ดี บ่อยครั้งที่ผู้ฝึกปฏิบัติแม้จะเลือกวัตถุที่บริสุทธิ์และศักดิ์สิทธิ์ สำหรับการฝึกสมาธิแล้วก็ตาม ก็ยังเกิดวิตรรกะหรือสิ่งที่ไม่ดีได้ จึงเป็นไปได้ว่าสิ่งไม่ดีที่เกิดขึ้นนี้ไม่ได้มีสาเหตุมาจากวัตถุ แต่มาจากสิ่งไม่ดีที่มีอยู่ในจิตทั้งในอดีตและปัจจุบันต่างหาก............... |
|
|
|
|
ไวราคยะ : การบรรลุถึงการดับการปรุงแต่งของจิต (๑) วีระพงษ์ ไกรวิทย์ (ครูโต้)และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี (ครูจิ) |
|
|
|
ขอเท้าความในฉบับที่แล้วกันสักนิด ฉบับก่อนได้พูดถึงการบรรลุถึงการดับการปรุงแต่งของจิตซึ่งปตัญชลีแนะนำให้ทำ ๒ วิธีคือ อภยาสะและไวราคยะ (หรือการฝึกปฏิบัติและการถอดถอน/ละวาง) และได้อธิบายถึงอภยาสะโดยละเอียด สรุปก็คือ............... |
|
|
|
|
ไวราคยะ : การบรรลุถึงการดับการปรุงแต่งของจิต (๒) วีระพงษ์ ไกรวิทย์ (ครูโต้)และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี (ครูจิ) |
|
|
|
ในขั้นสุดท้ายของไวราคยะนี้เป็นขั้นที่โยคีมีความเชี่ยวชาญมากจนกระทั่ง เขา ไม่ได้รู้สึกเพลิดเพลินยินดีกับวัตถุหรือสิ่งต่างๆ ที่เขาเห็นหรือได้ยิน............... |
|
|
|
|
โยคะ สูตรว่าด้วย การปรุงแต่งของจิต ๕ ประการ (ตอนจบ) วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
การปรุงแต่งของจิตข้อสุดท้ายหรือข้อที่ ๕ ปตัญชลีกล่าวไว้ในบทที่ ๑ ประโยคที่ ๑๑ ว่า อนุภูตวิษยาสัมประโมษะห์ สมฤติห์ หมายถึง การจำเหตุการณ์หรือประสบการณ์เก่าๆ ที่เกิดขึ้นได้............... |
|
|
|
|
โยคะ สูตรว่าด้วย การปรุงแต่งของจิต ๕ ประการ (ตอนจบ) วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
อรรถกถาจารย์บางท่าน เช่น ท่านโกลหัตการ์ ได้กล่าวถึงการฝึกปฏิบัติเทคนิคเฉพาะบางอย่างว่าเป็นอภยาสะ ซึ่งดูเหมือนว่าบ่อยครั้งที่ปตัญชลีไม่ได้พูดถึงเทคนิคเหล่านี้อย่างชัดเจน ว่าเป็นอภยาสะ ดังนั้นมันจึงยังคงเป็นคำถามอยู่ว่าการตีความของอรรถกถาจารย์เหล่านั้นเป็น สิ่งที่สมเหตุสมผลตามมุมมองของปตัญชลีหรือไม่............... |
|
|
|
|
โยคะ สูตรว่าด้วยการปรุงแต่งของจิต ๕ ประการ (ตอนจบ) วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
คำว่า "ไนรันตรยะ" ที่เพิ่งได้อธิบายมาข้างต้นนั้นหมายถึงเพียงแค่ความเป็นประจำสม่ำเสมอเท่า นั้น อย่างไรก็ตามผู้ฝึกปฏิบัติโยคะทุกคนต่างก็รู้จากประสบการณ์ของตนเองกันว่า ความตรงต่อเวลาก็เป็นสิ่งสำคัญด้วยเช่นกัน............... |
|
|
|
|
โยคะสูตรว่าด้วย การปรุงแต่งของจิต ๕ ประการ(๕) วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
ฉบับก่อนๆ ได้พูดถึงการปรุงแต่งของจิตไปแล้ว ๓ ข้อ คือ ความรู้ที่ถูกต้อง ความรู้ที่ไม่ถูกต้อง และจินตนาการ ฉบับนี้จึงต่อด้วยการปรุงแตงของจิตในข้อที่สี่ ............... |
|
|
|
|
โยคะสูตรว่าด้วย การปรุงแต่งของจิต ๕ ประการ(๔) |
|
|
|
การปรุงแต่งของจิตตะประการแรกคือ ประมาณะหรือความรู้ที่ถูกต้องได้พูดถึงไปในฉบับที่แล้ว ส่วนการปรุงแต่งของจิตตะประการที่สอง กล่าวไว้ในบทที่ ๑ ประโยคที่ ๘ ว่า วิปรยะโย มิถยาชญานมตทรูปะประติษฐัม แปลว่า ความรู้หรือความเข้าใจที่ไม่ถูกต้อง ซึ่งไม่ตรงกับความเป็นจริงของสิ่งนั้นหรือปรากฏการณ์นั้น............... |
|
|
|
|
โยคะ สูตรว่าด้วย การปรุงแต่งของจิต ๕ ประการ(๓) วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
สำหรับเนื้อหาในฉบับนี้ขอต่อด้วยโยคะสูตรบทที่ ๑ ประโยคที่ ๖ ดังข้อความว่า "ประมาณะวิปรรยะยะวิกัลปะนิทราสมฤตยะห์" ประมาณะ คือ ความรู้ที่ถูกต้อง............... |
|
|
|
|
โยคะ สูตรว่าด้วย การปรุงแต่งของจิต ๕ ประการ (๒) วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
บทความคอลัมน์ตำราโยคะดั้งเดิมในฉบับนี้คงต้องบอกว่ามีความพิเศษอยู่สัก 2 อย่าง คือ อันแรกเป็นช่วงเทศกาลส่งท้ายปีเก่าและต้อนรับปีใหม่ ซึ่งถือว่าเป็นช่วงเวลาที่มีบรรยากาศของการสนุกรื่นเริง............... |
|
|
|
| การปรุง แต่งของจิตในโยคะสูตร (๑)
วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และจิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
ในบทที่ ๑ ประโยคที่ ๔ ของโยคะสูตรปรากฏข้อความว่า "วฤตติสารูปยัมอิตรตระ" โดย"วฤตติ" หมายถึง การเปลี่ยนแปลงหน้าที่ หรือพฤติกรรม หรือการปรุงแต่งของจิตตะ............... |
|
|
|
|
ประกฤติ กับ ปุรุษะ : ที่มาของแนวคิดโยคะของปตัญชลี ตอนที่ ๒ ; วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และ จิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
ปรัชญาสางขยะเชื่อว่า โลกนี้วิวัฒนาการมาจากประกฤติซึ่งเป็นมูลธาตุของโลก แต่ลำพังประกฤติอย่างเดียวไม่สามารถทำให้เกิดวิวัฒนาการใดๆ ได้ จึงต้องมีปุรุษะด้วย เพราะประกฤติเป็นเพียงวัตถุที่ไร้ซึ่งสติปัญญาหรือวิญญาณ ไม่สามารถก่อให้เกิดโลกขึ้นมาได้............... |
|
|
|
|
ประกฤติ กับ ปุรุษะ : ที่มาของแนวคิดโยคะของปตัญชลี ตอนที่ ๑ ; วีระพงษ์ ไกรวิทย์(ครูโต้) และ จิรวรรณ ตั้งจิตเมธี(ครูจิ) |
|
|
|
โยคะสูตรบทที่ ๑ ประโยคที่ ๓ กล่าวว่า "ตทา ทรัษฏูห์ สวรูเป วสถานัม" ซึ่งเป็นการอธิบายความหมายของ "โยคะ" ตามแนวคิดของปตัญชลีในฐานะที่เป็นวัตถุประสงค์หรือเป้าหมาย คำว่า "ตทา" แปลว่า เวลานั้น ขณะนั้น จึงหมายถึง "เมื่อเวลาที่พฤติกรรมของจิตหยุดนิ่งอย่างสมบูรณ์" การบรรลุถึงสภาวะดังกล่าวนี้คือการคืนกลับสู่ความเป็นผู้ดูผู้เห็นตามสภาวะ เดิมแท้ของมัน............... |
|
|
|
